Sự khác biệt giữa bảo hiểm tự nguyện và bắt buộc

Bảo hiểm xe máy là một khái niệm quen thuộc với nhiều người, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ sự khác biệt giữa bảo hiểm tự nguyện và bảo hiểm bắt buộc. Theo quy định của pháp luật, có hai loại hình bảo hiểm xe máy chính:

- Bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới: Đây là loại hình bảo hiểm mà mọi chủ xe cơ giới (bao gồm xe máy) đều phải mua theo quy định của Luật Giao thông đường bộ. Mục đích chính của loại bảo hiểm này là đảm bảo quyền lợi của người bị tai nạn và bảo đảm trách nhiệm của chủ xe đối với các thiệt hại về người và tài sản do tai nạn gây ra.

- Bảo hiểm xe máy tự nguyện: Đây là loại hình bảo hiểm không bắt buộc. Chủ xe có thể lựa chọn mua hoặc không. Bảo hiểm tự nguyện thường có mức phí thấp hơn và chi trả cho những thiệt hại về xe, người lái và người ngồi sau xe khi xảy ra tai nạn.

Nhiều người dân mua bảo hiểm xe máy tự nguyện 10 nghìn thay thế bảo hiểm bắt buộc (Ảnh minh hoạ)

Luật mới và quy định về bảo hiểm bắt buộc

Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 có hiệu lực từ ngày 1/1/2025, quy định rõ ràng về các giấy tờ cần thiết khi tham gia giao thông. Cụ thể, khoản 1 Điều 56 của Luật này quy định, ngoài các giấy tờ tùy thân và giấy phép lái xe, người điều khiển xe cơ giới còn phải mang theo "Chứng nhận bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới".

Điều này đồng nghĩa với việc, bảo hiểm bắt buộc là một giấy tờ không thể thiếu khi tham gia giao thông. Việc không có giấy chứng nhận bảo hiểm bắt buộc sẽ bị coi là vi phạm pháp luật và có thể bị xử phạt.

Thông tin lan truyền rằng sau ngày 1/7/2025, người dân có thể sử dụng bảo hiểm tự nguyện giá 10.000 đồng thay cho bảo hiểm bắt buộc là hoàn toàn sai sự thật. Bảo hiểm tự nguyện có phạm vi bảo hiểm khác và không thể thay thế cho bảo hiểm bắt buộc theo quy định của pháp luật.

Hiện nay, đề xuất bãi bỏ bảo hiểm bắt buộc và khuyến khích người dân mua bảo hiểm tự nguyện chỉ mới là ý kiến của một số cử tri. Bộ Tài chính đã khẳng định rằng, việc duy trì bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới là cần thiết, phù hợp với thông lệ quốc tế và đảm bảo quyền lợi của người dân.

Mức phạt khi thiếu bảo hiểm bắt buộc

(Ảnh minh hoạ)

Nghị định 168/2024/NĐ-CP của Chính phủ quy định rõ về mức phạt đối với hành vi không mang theo hoặc không có chứng nhận bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới. Cụ thể, người điều khiển xe mô tô, xe gắn máy và các loại xe tương tự sẽ bị phạt tiền từ 200.000 đồng đến 300.000 đồng nếu vi phạm.

Để tránh bị xử phạt và đảm bảo quyền lợi của mình, người dân cần lưu ý:

- Phân biệt rõ ràng giữa bảo hiểm bắt buộc và bảo hiểm tự nguyện.

- Mua bảo hiểm bắt buộc theo quy định của pháp luật trước khi tham gia giao thông.

- Không tin vào các thông tin sai lệch về việc bảo hiểm tự nguyện có thể thay thế bảo hiểm bắt buộc.

- Kiểm tra kỹ thời hạn của bảo hiểm để tránh bị xử phạt.

Bảo hiểm xe máy, đặc biệt là bảo hiểm bắt buộc, không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là một biện pháp bảo vệ tài chính và quyền lợi của chính bạn và cộng đồng khi tham gia giao thông. Hãy là người tham gia giao thông thông minh và tuân thủ pháp luật.