Từ ngày 1/7/2025, theo quy định tại Luật Bảo hiểm xã hội 2024, công dân Việt Nam từ đủ 75 tuổi trở lên, không có lương hưu hoặc trợ cấp bảo hiểm xã hội hàng tháng, sẽ được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội với mức dự kiến 500.000 đồng/tháng do ngân sách nhà nước chi trả. Đây là chính sách mang tính nhân văn sâu sắc, nhằm lấp đầy “khoảng trống” trong hệ thống an sinh xã hội cho nhóm người cao tuổi không có thu nhập ổn định khi về già.

Người từ đủ 75 tuổi trở lên không có lương hưu sẽ được nhận trợ cấp 500.000 đồng/tháng. (Ảnh minh họa)

Theo thống kê, hiện cả nước có khoảng 14,4 triệu người đang nghỉ hưu. Tuy nhiên, vẫn còn khoảng 5 triệu người cao tuổi trong độ tuổi từ 60 đến dưới 80 tuổi, không thuộc hộ nghèo, không có khuyết tật và không được nhận bất kỳ khoản trợ cấp thường xuyên nào, có nguy cơ đối mặt với khó khăn tài chính khi về già. Việc mở rộng đối tượng nhận trợ cấp thay thế lương hưu là giải pháp an sinh xã hội thiết thực, được kỳ vọng sẽ giúp người cao tuổi an tâm hơn về tài chính và chăm sóc sức khỏe.

Theo quy định mới, độ tuổi được nhận trợ cấp hưu trí xã hội giảm từ 80 tuổi xuống 75 tuổi, đánh dấu bước chuyển lớn về chính sách. Đồng thời, công dân từ 70 đến dưới 75 tuổi thuộc hộ nghèo hoặc cận nghèo cũng sẽ được xem xét để nhận trợ cấp nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện.

Không chỉ đơn thuần là một khoản hỗ trợ tài chính, trợ cấp hưu trí xã hội còn được xác định là một phần trong cấu trúc bảo hiểm xã hội đa tầng. Đây là sự kế thừa từ chính sách trợ cấp xã hội hiện hành, nhưng được cụ thể hóa và mở rộng hơn cả về đối tượng thụ hưởng lẫn cơ chế điều chỉnh mức hỗ trợ.

Mức trợ cấp sẽ được Chính phủ ban hành theo tình hình kinh tế – xã hội từng thời kỳ, và định kỳ 3 năm sẽ được rà soát điều chỉnh. Bên cạnh đó, UBND các tỉnh, thành phố có thể đề xuất hỗ trợ thêm cho người hưởng tùy theo điều kiện ngân sách địa phương.

Cũng theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024, công dân đủ tuổi nghỉ hưu nhưng không đủ điều kiện để nhận lương hưu (vì thời gian đóng bảo hiểm xã hội dưới 15 năm) và cũng chưa đủ tuổi nhận trợ cấp hưu trí xã hội, nếu không rút bảo hiểm một lần và có yêu cầu, sẽ được nhận trợ cấp hằng tháng từ chính khoản đã đóng vào quỹ. Mức hưởng tối thiểu bằng trợ cấp hưu trí xã hội, và có thể cao hơn nếu phần đóng góp của người lao động đủ lớn.

Ngoài ra, chính sách cũng quy định rõ: nếu tổng số tiền tính theo thời gian và mức đóng bảo hiểm xã hội cao hơn tổng chi phí trợ cấp cơ bản từ tuổi nghỉ hưu đến khi đủ tuổi nhận hưu trí xã hội, người lao động sẽ được nhận mức trợ cấp hằng tháng cao hơn mức tối thiểu.

Lương hưu vốn là trụ cột chính trong hệ thống bảo hiểm xã hội. Tuy nhiên, với hàng triệu người không đủ điều kiện để hưởng lương hưu, sự ra đời của chính sách trợ cấp hưu trí xã hội mang lại cơ hội tiếp cận an sinh rõ ràng hơn. Chính sách này không chỉ thể hiện tinh thần “không để ai bị bỏ lại phía sau” mà còn là bước tiến quan trọng trong việc mở rộng bao phủ an sinh xã hội bền vững.