Theo đó, sinh viên và học viên cao học theo học các ngành này, dù thuộc cơ sở công lập hay ngoài công lập, dự kiến sẽ nhận được mức hỗ trợ sinh hoạt phí lên tới 3,63 triệu đồng mỗi tháng, tối đa 10 tháng mỗi năm. Mức hỗ trợ này ngang bằng với chính sách hiện hành dành cho sinh viên ngành Sư phạm.

Thông tin này được ông Ngô Văn Thịnh, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính, chia sẻ tại buổi giới thiệu dự thảo. Ông Thịnh nhấn mạnh, chính sách này nhằm thu hút và khuyến khích nguồn nhân lực chất lượng cao cho các lĩnh vực được xem là mũi nhọn, đóng vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Bên cạnh khoản hỗ trợ sinh hoạt phí, dự thảo còn quy định các mức học bổng hấp dẫn dành cho học viên cao học và nghiên cứu sinh dựa trên kết quả học tập:

Xuất sắc: Được cấp học bổng tương đương 100% học phí.

Giỏi: Được cấp học bổng bằng 70% học phí.

Khá: Được cấp học bổng bằng 50% học phí.

Các mức học phí cụ thể sẽ được xác định dựa trên trần học phí do Chính phủ quy định. Việc xét cấp học bổng và hỗ trợ chi phí sinh hoạt sẽ được tiến hành hai đợt trong mỗi năm học, vào ngày 31/10 và 31/3.

Đề xuất sinh viên, học viên cao học ở các ngành này, thuộc cả các cơ sở công lập và ngoài công lập, sẽ được cấp sinh hoạt phí 3,63 triệu đồng mỗi tháng, tối đa 10 tháng mỗi năm (Ảnh minh hoạ)

Dự thảo Nghị định đã xác định rõ các ngành thuộc ba lĩnh vực trọng điểm:

Khoa học cơ bản: Bao gồm các ngành như Toán học, Vật lý học, Hóa học, Sinh học, Khoa học máy tính (được xem là ngành khoa học cơ bản trong lĩnh vực công nghệ), và Khoa học môi trường.

Kỹ thuật then chốt: Bao gồm các ngành cốt lõi như Công nghệ thông tin, Khoa học dữ liệu, Trí tuệ nhân tạo, Điện - Điện tử, Tự động hóa, Cơ khí chính xác, Kỹ thuật hàng không, Vật liệu mới, cùng nhiều ngành kỹ thuật chuyên sâu khác như Cơ khí, Điện - điện tử, Công nghiệp, Xây dựng, Xây dựng công trình giao thông, Công nghệ thông tin, Điện tử - viễn thông, Cơ điện tử, Hóa học, Môi trường, Phần mềm, Cơ khí động lực, Ô tô, Thực phẩm, Năng lượng và Tự động hóa.

Công nghệ chiến lược: Tập trung vào các lĩnh vực công nghệ tiên phong như Công nghệ sinh học, Công nghệ nano, Công nghệ vũ trụ, Công nghệ môi trường, Công nghệ năng lượng tái tạo, Công nghệ thông tin, Kỹ thuật phần mềm, Công nghệ kỹ thuật điện - điện tử, Công nghệ kỹ thuật tự động hóa, Công nghệ vật liệu, Công nghệ thông tin – An toàn thông tin, Công nghệ thực phẩm, Công nghệ điều khiển và tự động hóa, Công nghệ truyền thông đa phương tiện, Công nghệ y sinh, Công nghệ chế tạo máy, và Công nghệ thông tin – Khoa học dữ liệu.

Sự phát triển mạnh mẽ của toàn cầu hóa và chuyển đổi số đặt ra yêu cầu cấp thiết về nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực khoa học cơ bản, kỹ thuật mũi nhọn và công nghệ chiến lược. Tuy nhiên, thực tế cho thấy nguồn nhân lực này vẫn đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt cả về số lượng và chất lượng, chưa đáp ứng kịp tốc độ phát triển của nền kinh tế. Nguyên nhân chính được chỉ ra là do tính chất đòi hỏi nền tảng kiến thức vững chắc, thời gian đào tạo dài và cơ hội nghề nghiệp ban đầu chưa thực sự rõ ràng của các ngành này.

(Ảnh minh hoạ)

Việc xây dựng chính sách hỗ trợ hiệu quả, bao gồm cả hỗ trợ sinh hoạt phí và học bổng, được kỳ vọng sẽ là giải pháp then chốt để thu hút những học sinh, sinh viên có năng lực và niềm đam mê, góp phần giải quyết bài toán thiếu hụt nhân lực chất lượng cao cho các lĩnh vực quan trọng này.

Bên cạnh đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cải tiến chương trình đào tạo sau đại học theo chuẩn công nghệ quốc tế, tích hợp công nghệ lõi, cân bằng giữa lý thuyết và thực hành, cũng như tăng cường liên kết đào tạo với doanh nghiệp và viện nghiên cứu trong và ngoài nước. Những biện pháp này sẽ giúp người học tiếp cận với các dự án thực tế, nâng cao kỹ năng và sẵn sàng cho thị trường lao động sau tốt nghiệp.

Các trường đại học hàng đầu trong việc đào tạo các lĩnh vực này tại Việt Nam có thể kể đến như Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, Trường Đại học Bách khoa - Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, Trường Đại học Bách khoa - Đại học Đà Nẵng. Chính sách mới này dự kiến sẽ góp phần thúc đẩy hơn nữa hoạt động đào tạo và nghiên cứu tại các cơ sở giáo dục này.