Căn cước công dân (CCCD) gắn chip hiện nay không chỉ đơn thuần là giấy tờ tùy thân mà còn đóng vai trò như một công cụ nhận diện, xác thực danh tính cá nhân, đồng thời cho phép truy cập thông tin của công dân trên hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Với con chip điện tử tích hợp ở mặt sau, có kích thước tương tự như chip trên thẻ ATM, CCCD có khả năng lưu trữ các dữ liệu quan trọng như thông tin nhân thân, đặc điểm nhận dạng, dấu vân tay và dữ liệu sinh trắc học.

Không dừng lại ở đó, thẻ CCCD gắn chip còn có thể tích hợp thêm nhiều tiện ích khác như thông tin về bảo hiểm, ngân hàng, bằng lái xe, sổ hộ khẩu cùng nhiều giấy tờ quan trọng khác, hỗ trợ người dân trong việc thực hiện các thủ tục hành chính một cách nhanh chóng, chính xác và hiệu quả.

Thông tin trên Căn cước công dân (CCCD) không được để lộ

4 thông tin trên CCCD người dân tuyệt đối không nên để lộ (Ảnh minh họa).

Chính vì vậy, việc bảo mật thông tin cá nhân trên CCCD là điều tối quan trọng. Các cơ quan chức năng đã nhiều lần đưa ra cảnh báo về những loại thông tin cần được tuyệt đối giữ kín, bao gồm:

1. Số CCCD và Mã định danh cá nhân: Đây là dãy số duy nhất gắn liền với mỗi cá nhân trong suốt cuộc đời, được sử dụng trong phần lớn giao dịch và thủ tục hành chính. Đây cũng là "chìa khóa" để truy cập hàng loạt dữ liệu cá nhân khác.

2. Thông tin nhân thân: Bao gồm họ tên, ngày sinh, quê quán và nơi thường trú – những dữ liệu cơ bản nhưng dễ bị kẻ xấu lợi dụng để giả mạo hồ sơ, lập hợp đồng giả hoặc đăng ký dịch vụ bất hợp pháp.

3. Mã QR ở mặt trước: Được ví như một "kho dữ liệu di động", chỉ với một lần quét, kẻ gian có thể thu thập toàn bộ thông tin trên thẻ, bao gồm số chứng minh nhân dân cũ, ngày cấp CCCD và các dữ liệu quan trọng khác.

4. Dấu vân tay và đặc điểm nhận dạng ở mặt sau: Là thông tin sinh trắc học được mã hóa, có thể bị sử dụng để xác thực danh tính trong các giao dịch lừa đảo, đặc biệt là trong lĩnh vực tài chính.

Rủi ro khi lộ thông tin CCCD

Trên thực tế, không ít trường hợp người dân trở thành nạn nhân khi để lộ thông tin CCCD. Việc đăng ảnh thẻ căn cước công dân lên mạng xã hội, gửi ảnh cho người lạ hoặc để người khác chụp lại thông tin cá nhân mà không rõ mục đích đều tiềm ẩn nguy cơ bị lợi dụng. Nhiều đối tượng xấu đã sử dụng thông tin này để mở tài khoản trên các ứng dụng vay tiền trực tuyến, sau đó chiếm đoạt số tiền vay, trong khi chủ thẻ phải đối mặt với tình trạng bị đòi nợ, làm phiền, thậm chí bị khủng bố tinh thần.

Không dừng lại ở đó, thông tin bị đánh cắp còn có thể bị dùng để mở tài khoản ngân hàng online, phục vụ cho các hoạt động lừa đảo chuyển tiền. Khi bị điều tra, người bị mạo danh sẽ gặp khó khăn trong việc chứng minh mình vô can, bởi mọi dữ liệu đều mang tên thật.

(Ảnh minh họa)

Trước thực trạng đó, mỗi người cần chủ động bảo vệ thông tin cá nhân, đặc biệt là CCCD. "Tuyệt đối không đăng ảnh thẻ căn cước công dân lên mạng, không gửi ảnh cho người lạ nếu không thực sự cần thiết, cũng không để người khác chụp lại thông tin khi không rõ mục đích sử dụng".

Trong trường hợp không may bị lộ thông tin CCCD, cần nhanh chóng thực hiện các bước sau:

- Gỡ và yêu cầu xóa nội dung đã đăng tải hoặc chia sẻ thông tin CCCD trên các nền tảng số.

- Trình báo ngay với công an địa phương để được hướng dẫn xử lý theo đúng quy trình.

- Chủ động liên hệ với ngân hàng, tổ chức tài chính để kiểm tra xem thông tin cá nhân có bị sử dụng trái phép hay không.

- Thu thập các bằng chứng liên quan như ảnh chụp màn hình, tin nhắn, email… để phục vụ cho việc nộp đơn khiếu nại đến cơ quan chức năng.

- Thông báo cho người thân, bạn bè để cùng cảnh giác, phòng tránh bị lừa đảo hoặc vướng vào các giao dịch có liên quan.

- Ngay lập tức thay đổi mật khẩu các tài khoản ngân hàng và những nền tảng quan trọng khác nhằm giảm thiểu rủi ro bị kẻ gian chiếm đoạt tài sản.

Giữ gìn cẩn trọng loại giấy tờ tùy thân đặc biệt này là trách nhiệm của mỗi người trong thời đại số, nhằm tự bảo vệ mình khỏi những chiêu trò lừa đảo ngày càng tinh vi và phức tạp.