Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam có chiều dài 1.541 km, điểm đầu tại ga Ngọc Hồi (Hà Nội), điểm cuối tại ga Thủ Thiêm (TP.HCM). Dự án đi qua 15 tỉnh, thành phố - với quy mô gồm 23 ga (trong đó có 5 ga hàng hóa).

Theo quy hoạch, đoạn tuyến đi qua Thanh Hóa dài hơn 95km, cắt ngang địa bàn 7 phường và 12 xã. Để phục vụ thi công, tỉnh sẽ thu hồi khoảng 570ha đất, trong đó 480ha là đất nông nghiệp và gần 90ha đất ở.

Dự kiến có trên 2.100 hộ dân phải di dời và bố trí tái định cư. Cùng với đó, khoảng 41 công trình gồm cơ sở sản xuất kinh doanh, công trình hạ tầng kỹ thuật và công trình công cộng cũng sẽ phải di dời.

Với số lượng hộ dân phải di dời lớn, tỉnh Thanh Hóa dự kiến xây dựng 39 khu tái định cư tại 16 phường, xã với diện tích khoảng 300 ha - tổng kinh phí thực hiện gần 3.900 tỷ đồng.

Một góc tỉnh Thanh Hóa.

Tính đến đầu tháng 7, tỉnh đã hoàn thành xây dựng hạ tầng 1 khu tái định cư tại thôn Mỹ Phong, xã Công Chính. Hoàn thành các thủ tục và phê duyệt thiết kế, đang triển khai công tác giải phóng mặt bằng tại 8 khu.

Cùng với đó, tỉnh cũng hoàn thành lập quy hoạch chi tiết và đang triển khai lập dự án cho 1 khu; đang lập quy hoạch chi tiết 28 khu và xin ý kiến người dân về vị trí xây dựng 1 khu thuộc xã Trung Chính.

Theo kế hoạch, tiến độ hoàn thành xây dựng các khu tái định cư chậm nhất vào tháng 9/2026, cơ bản hoàn thành bàn giao mặt bằng cho nhà thầu trước tháng 12/2026 và hoàn thành toàn bộ công tác giải phóng mặt bằng trong quý I/2027.

Để đẩy mạnh công tác triển khai, UBND tỉnh Thanh Hóa đã giao nhiệm vụ cụ thể cho các cơ quan liên quan như sau:

Sở Xây dựng có trách nhiệm hướng dẫn UBND các xã, phường về công tác quy hoạch theo cơ chế đặc thù, đặc biệt của dự án. Đồng thời, tổng hợp vị trí, quy mô đầu tư các khu tái định cư phục vụ giải phóng mặt bằng.

Sở Tài chính được giao tham mưu cho UBND tỉnh ứng vốn ngân sách địa phương, hoặc báo cáo cấp thẩm quyền ứng vốn ngân sách trung ương từ nguồn giải phóng mặt bằng dự án - để thực hiện đầu tư xây dựng các khu tái định cư.

Sở Nông nghiệp và Môi trường có nhiệm vụ hướng dẫn UBND các xã, phường có dự án đi qua về trình tự, cách thức triển khai thực hiện liên quan đến kế hoạch, quy hoạch sử dụng đất…

UBND các xã, phường được yêu cầu khẩn trương thành lập Hội đồng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Cùng với đó là tổng hợp danh mục các khu tái định cư.

Các Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng có nhiệm vụ phối hợp với UBND các xã, phường trong quá trình triển khai thực hiện.